“Bota sot”: PAVARËSIA DHE SOVRANITETI I PLOTË I KOSOVËS NUK KANË ALTERNATIVË

Jemi në një mision të përbashkët dhe me ju si një fuqi e shtatë, që e quajnë gjithmonë me të drejtë dhe me gazetën tuaj natyrisht, po edh me mjetet e tjera të komunikimit publik masiv. Gjendemi në një fazë jashtëzakonisht kulminante, por edhe të ndjeshme, kur Kosovës i duhen argatë nga të gjitha anët, pra njerëz të mirë që mund t’u japin një shtytje pozitive proceseve. Aq më tepër, në këtë kuadër, them që mediet kanë një rol të veçantë në plasimin e asaj që është pjesë e punës së përditshme dhe një qasje që mund të ketë ndihmesën për ndërtimin e vizionit tuaj si gazetë për proceset e ardhshme, nxitje dhe shumëçka që mund të ketë në shkrimet analitike dhe të zhanreve të tjera që i çmojmë.

“Bota sot”: Z. Sejdiu, Kosova sivjet humbi prijësin e saj shumëvjeçar, njeriun që artikuloi pareshtur aspiratën sublime të qytetarëve të vendit për liri, demokraci dhe pavarësi, dr. Ibrahim Rugovën. Ju e trashëguat detyrën e tij në një kohë shumë delikate, mbase në vitin e përcaktimit të statusit të Kosovës. A jeni optimist që misioni i z. Rugova, që është edhe vullneti plebishitar i popullit të Kosovës, do të realizohet ashtu siç e kishte projektuar ai?

Presidenti Sejdiu:
Në këtë vit kemi hyrë me humbjen e jashtëzakonshme për Kosovën, me vdekjen e presidentit Rugova, që është një humbje jo vetëm për Kosovën. Ai ishte një figurë e papërsëritshme e fundshekullit të kaluar dhe e kësaj dekade, e punës për liri dhe pavarësi të Kosovës. Kjo punë shtrihet në shumë rrafshe. Së pari, në rrafshin e organizimit të rezistencës së mirëfilltë, të përgjithshme, të popullit të Kosovës, në rrafshin e krijimit të miqve të shumtë të Kosovës dhe të shqiptarëve në këtë rrugëtim, dhe në rrafshin e një kulture politike, që ai e quante kulturë demokratike, e cila është shumë e nevojshme për ne.

Natyrisht, ndarja nga jeta e Presidentit Rugova ishte tronditje për qytetarët e Kosovës. Atij iu bë një përcjellje e dinjitetshme, përcjellje të atillë që nuk e ka pasur asnjë burrështetas në krejt rajonin. Nderimet që iu bënë Presidentit shënuan edhe një plebishit të shqiptarëve dhe të Kosovës për të ardhmen e vet, duke mbështetur pikërisht përkushtimin e tyre në figurën, personalitetin dhe veprën e presidentit Rugova. Figura iu rikonfirmua fuqishëm edhe në rrafshin ndërkombëtar me pjesëmarrjen aq të madhe e të lartë nga bota në përcjelljen mortore. Për vete, natyrisht, se është vështirë që të ushtroj këtë pozicion kaq të rëndësishëm në këtë fazë të funksionimit të institucioneve.
Unë së pari falënderoj gjithë kolegët e mi, deputetët e Kuvendit, që patën besimin në mua. Tashti duhet të vazhdojmë punën në ndërtimin e mëtejmë të vizionit që kishte krijuar dr. Rugova, në trashëgiminë e begatë që na e ka lënë si lëvizje politike dhe si institucione. Unë do të përpiqem të nxisë veprimet e mëtejshme pikërisht në realizimin e kësaj filozofie të presidentit Rugova, duke pasur përherë synim themelor realizimin e pavarësisë së Kosovës. Por, është e rëndësishme ta theksojmë përherë që opsioni i pavarësisë de hi sovranitetit të plotë të Kosovës nuk ka alternativë.

“Bota sot”: Opsioni i pavarësisë së Kosovës po sugjerohet si një zgjidhje realiste dhe nga diplomatët dhe burrështetasit në zë botëror. Sipas jush, a ka mirëkuptim të mjaftueshëm në botë, sidomos në qendrat e vendosjes, për pavarësinë e Kosovës?

Presidenti Sejdiu:
Unë mendoj se çështjet kanë lëvizur fuqishëm dhe kjo lëvizje e fuqishme është rezultat i punës së mëhershme, përtej një dekade e gjysmë, që është bërë në krye me presidentin Rugova dhe me punën e institucioneve, posaçërisht në fazën e pasluftës, në konsolidimin e tyre të fuqishëm. Natyrisht, janë bërë studime të thella nga qendra të ndryshme strategjike dhe mund të them, edhe nga vetë institucionet ndërkombëtare në këtë plan, edhe nga vendet e ndryshme veç e veç. Mendoj se ato iniciativa të mëhershme që janë dhënë në Kongresin Amerikan, apo në Senatin Amerikan, që janë biseduar në Parlamentin e Evropës, në Këshillin e Evropës apo në vendet e tjera, ka qenë një paralajmërim i mirë se cila do të jetë zgjidhja më e mirë dhe e drejtpërdrejtë, gjithmonë me dëshirën e parandalimit të një lufte, e cila mund të ndodhte në Kosovë, dhe që realisht ndodhi me gjithë përmasat e saj. Dhe, tash së fundi, pas intervenimit të NATO-s në Kosovë dhe gjithë asaj rezistence që u bë me lirimin faktik të Kosovës, kemi hyrë në një fazë për të njohur një realitet plus, për realitetin e krijuar në Kosovë, duke njohur drejtpërdrejtë vullnetin e përgjithshëm të popullit të Kosovës për liri dhe pavarësi.
Natyrisht se erdhi momenti që të kemi ato tri parime, të deklaruara fuqishëm nga Grupi i Kontaktit: se nuk do të ketë kthim në gjendjen e para vitit ’99, se nuk do të ketë ndarje të territorit të Kosovës, dhe se nuk do të ketë bashkim me ndonjë vend tjetër. Sa për këtë të fundit, nuk aludohet vetëm në atë që akuzohemi (në bashkëngjitje me Shqipërinë), por nuk mendohet se do të ketë ndonjë bashkëngjitje as me Serbinë. Para dhe pas analizave të bëra edhe në nivel të Këshillit të Sigurimit, duke përfshirë raportet e paraqitura atje dhe debatin e fundit në këtë Këshill, ku u tha se pavarësia e Kosovës është një opsion real, kemi pasur deklarimet e fuqishme të ministres së Jashtme të Zvicrës, Micheline Calmy-Rey, pastaj të Jack Strou në takimin e përbashkët të ministrave të vendeve të unionit Evropian dhe të atyre të Ballkanit Perëndimor në Salzburg, ku isha edhe vetë prezentë, të kryeministrit britanik Tony Blair dhe të personaliteteve të tjera të fuqishme, se pavarësia është zgjidhje reale, tani thuhet edhe e paevitueshme. Për çfarë arsyeje? Për arsye se është krijuar bindja se ky opsion, apo kjo qasje, që duhet të ketë edhe bashkësia ndërkombëtare, do të krijonte stabilitetin e përgjithshëm në rajon dhe, natyrisht, do të ishte një respektim i drejtpërdrejtë i vullnetit politik të një populli. Vullneti politik është një kategori thjesht kushtetuese, por edhe ndërkombëtare që nuk mund të anashkalohet.

“Bota sot”: Ndërkohë që bisedat për decentralizimin kanë hyrë në një fazë dinamike, Beogradi zyrtar ka hedhur në “lojë” kërcënimin me “eksod” masiv të serbëve, në rast të pavarësimit të Kosovës. Çfarë synon të arrijë në të vërtetë Serbia me këtë skenar të pritur?

Presidenti Sejdiu:
Këtu janë dy qasje rreth problemit të reformës së pushtetit lokal, apo një variacion i saj që është çështja e decentralizimit. Është qasja që ka Kosova, në bashkëpunim edhe me institucionet ndërkombëtare, se një reformë e pushtetit lokal do të ishte e nevojshme për të gjithë qytetarët e Kosovës. Si e tillë ajo të jetë një ofertë e mirë për proceset vendimmarrëse të tyre në nivele lokale, duke kuptuar me këtë rast një fuqizim të rolit të komunave si njësi bazë të qeverisjes lokale.

Në anën tjetër është qasja e hershme e Beogradit, e cila është nxitur natyrisht edhe me dëshirën që decentralizimi të mundë të shërbejë si një faktor apo një “casus belli” për një konfrontim të ri, praktikisht për të nxitur tensione të reja në Kosovë dhe për të thënë praktikisht se ja Kosova është ajo që nuk dëshiron të ofrojë jetë më të mirë të qytetarëve dhe në këtë rast edhe të pakicave.

Me decentralizimin natyrisht dëshirojnë një kuptim të lidhjes, apo ndërtimit të strukturave të tilla, të cilat do të vazhdonin jetën me strukturat paralele, që, pastaj eventualisht një ditë të bëhet një shkëputje totale e territorit të Kosovës dhe bashkëngjitje me Serbinë. Kjo tezë kundërshtohet natyrisht nga të gjitha institucionet e Kosovës, por edhe nga institucionet ndërkombëtare, dhe së fundi ju e shihni edhe mënyrën e reagimit të zëvendëskryenegociatorit Albert Rohan, i cili tha të mërkurën, në veri të Mitrovicës, se nuk mund të ketë autonomi të karakterit territorial për serbët, ashtu siç ata e kërkojnë dhe, çështja tjetër, kërcënimi se ata do ta lëshojnë Kosovën.

Për ne si Kosovë është e rëndësishme të ofrojmë kushte jetese dhe trajtim normal kushtetues, juridik dhe esencial për të gjithë qytetarët e Kosovës, në këtë rast edhe për serbët, duke pasur parasysh edhe ndjenjën e tyre të pakicës si numër, por nuk jemi ata që mund të ndalim me dhunë askënd që të bëjë presione të tilla. Për ne është e rëndësishme që faktori ndërkombëtar të bindet bashkë me ne në këtë proces dhe që të rrugëtojmë në ndërtimin e mekanizmave të qëndrueshëm qeverisës, që institucionet qendrore të Kosovës të kenë funksionimin e tyre të plotë dhe për aq sa është e nevojshme, natyrisht, të barten kompetenca në nivelet lokale, që kjo të jetë ofertë që është e përputhshme me standardet ndërkombëtare.

“Bota sot”: Si president i vendit, Ju jeni edhe udhëheqës i Ekipit Negociator për statusin e Kosovës, në të cilin tashmë kanë ndodhur disa ndryshime të ndjeshme – shkuan Nexhat Daci dhe Bajram Kosumi, erdhën Kolë Berisha dhe Agim Çeku. A ka vend droja se këto ndryshime mund të ndikojnë në ecurinë e punës së mëtejshme të këtij ekipi?

Presidenti Sejdiu:
Jo. Unë mund të them se ndryshimet kanë ndodhur në një proces demokratik, të cilat i kalon çdo shoqëri. Mendoj se edhe Kosova ka bërë thjesht në këtë fazë një test të mirë të kapërcimit në stadet e zhvillimit të vet, duke përfshirë edhe zhvillimin demokratik.
Ju e dini qëndrimin e Kuvendit për zëvendësimin e kryetarit të deritashëm, z. Daci, me kryetarin e ri, z. Berisha, dhe po ashtu edhe dorëheqjen e kryeministrit Kosumi dhe zëvendësimin e tij me një qeveri të udhëhequr nga z. Çeku.
Natyrisht se edhe njëri edhe tjetri janë anëtarë të delegacionit të Kosovës dhe mund të them se në këtë fazë bashkëpunimi është jashtëzakonisht i mirë dhe nuk mund të ketë vend për kurrfarë droje në nivelin e bashkëpunimit të përfaqësuesve të institucioneve dhe në këtë rast edhe të dy përfaqësuesve që janë të dy partive kryesore të opozitës.
Çështje me rëndësi është se të gjithë kemi një vizion.
Kemi vizionin e pavarësimit të Kosovës, kemi vizionin që kjo rrugë e pavarësimit do të jetë shumë më e shpejtë. Ne e themi, dhe e them gjithmonë në çdo takim, atë që e thoshte edhe presidenti Rugova, se rruga më e shkurtër dhe më e mirë do të ishte njohja e drejtpërdrejtë e pavarësisë së Kosovës nga vendet e fuqishme, nga SHBA-të, nga vendet e Unionit Evropian, që do të shpejtonte edhe këtë pjesë të mundimeve, të cilat realisht do të qojnë në të njëjtin rezultat. Është në interesin tonë që kjo rrugë e përmbylljes së procesit dhe njohjes së pavarësisë së vendit tonë të shpejtohet. Mund të them se në fazat e mëhershme janë formuar edhe ekipet tjera, të cilat janë pjesë e operativës së delegacionit të Kosovës; është Grupi politik, i cili ka prezencën e subjekteve të ndryshme të partive politike, pastaj janë Grupi për çështje kushtetuese, ai për Ekonomi, Trashëgimi, dhe ndonjë temë tjetër, që përbëhen prej ekspertëve, me të cilët komunikohet na një vijë jashtëzakonisht të thellë të bashkëpunimit.
Natyrisht, çdo temë e rëndësishme mbërrin në delegacionin e Kosovës. Deri tash mund të them se vendimet e përbashkëta janë marrë me konsensus.

“Bota sot”: Përveç domosdosë së “funksionalizimit” të punës së Kuvendit dhe të qeverisjes së vendit, a ka pasur ndonjë motiv tjetër për këto ndryshime?

Presidenti Sejdiu:
Këto më shumë mund t’ua thonë partnerët e koalicionit. Natyrisht se ata e kanë bërë një analizë të thellë të asaj se çka mund të jetë një synim, objektiv apo efektivitet i shtuar i veprimeve.
Në Lidhjen Demokratike të Kosovës dhe në Aleancën për Ardhmërinë e Kosovës ka ekzistuar një bindje e përbashkët se duhet të bëhen këto ndryshime. Ato janë bërë prapë në një konsultë të brendshme nga secila parti brenda vetvetes dhe natyrisht kanë vepruar në nivel të grupeve parlamentare, siç është shembulli me LDK-në.
Aty janë shtruar argumentet e ndryshme.
Sidoqoftë, është shumë me rëndësi që ne, në këtë fazë, të kemi koherencë të mirë veprimi, duke pasur parasysh edhe vlerësimin real të punës së secilit.
Mund të them se ky proces është përcjellë me debat të zhvilluar brenda vetë subjektit politik, që në këtë rast është LDK-ja.
Për ne është e rëndësishme që të bëhen hapa të nevojshëm në momentin kur vlerësojmë, kur nevojitet një proces i ri i veprimeve në kuptimin e dinamizmit të tij, dhe nxitjes së kualitetit të mëtejshëm.

“Bota sot”: Në takimin e dytë të Vjenës ekipin e Kosovës e udhëhoqi lideri i opozitës, z. Hashim Thaçi, kryetar i PDK-së. Pse ndodhi ky ndryshim, që nuk është përpirë me ëndje nga simpatizantët e partive të koalicionit qeverisës?

Presidenti Sejdiu:
Unë mund të them se ka qenë i ndërtuar një parim, në punën e delegacionit të Kosovës, që në momentin kur në delegacion mund të jetë një anëtar i delegacionit (Ekipit qendror Negociator), që shkon për bisedime konkrete, atëherë sipas cilësisë vjen drejtpërdrejtë në krye të ekipit.
Nuk shoh se ka pasur ndonjë tendencë tjetër brenda ekipit tonë dhe nuk mund të reflektoj tash se po merren frerët e dikujt, apo të dikujt tjetër, siç interpretohet nganjëherë. Në fakt ka qenë edhe propozim i brendshëm që edhe ndonjëri prej anëtarëve që prezantojnë LDK-në e ka dhënë një propozim të tillë dhe nuk ka pasur ndonjë vërejtje të veçantë.
Me rëndësi është që delegacioni të funksionojë në koherencë të plotë dhe natyrisht në këtë ekip që ka shkuar atje kanë biseduar dhe kanë pasur një pajtim të përgjithshëm në punë dhe z. Thaçi ka raportuar për punën para delegacionit.

“Bota sot”: Por ai nuk raportoi para Kuvendit?

Presidenti Sejdiu:
Ka qenë marrëveshje e brendshme në delegacion. Këtu mund të heq keqkuptimet. Ka qenë një marrëveshje e brendshme që të raportojë njëri prej tyre dhe janë marrë vesh që z. Haziri të raportojë, meqë edhe e udhëheq procesin në fazë më të gjatë. Natyrisht, është edhe më drejtpërdrejt i lidhur me këtë lëmi dhe ka qenë marrëveshje e brendshme. Ndoshta ajo nuk është përcjellë në mënyrën më të mirë para deputetëve, që të mos ketë keqkuptime dhe do të shohim në fazën tjetër se si do të veprojmë. Është shumë me rëndësi që ne të ruajmë një unitet veprimi, sepse edhe ekipi quhet “Ekip i Unitetit”. Nuk ka vend të themi se mund të jetë uzurpuar ky pozicion me ndonjë presion apo diçka tjetër apo se është dhuruar për të bërë një balancë tjetër. Mund të them se ndoshta në fazat tjera, të tjerët kanë pasur qasje të ngjashme që mund të kenë pasur konotacione krejt të tjera.

“Bota sot”: Dr. Ibrahim Rugova ka lënë bosh edhe postin e kryetarit të LDK-së. Tashmë, nën rrogoz, duket se beteja për të qenë nr. 1 në këtë parti ka nisur, kurse zërat për “grupe” brenda saj nuk kanë munguar. Si e shihni Ju të ardhmen e subjektit më të madh politik të vendit?

Presidenti Sejdiu:
Është vështirë tash që nga pozicioni që jam, unë të flas diçka për pjesën e rrugëtimit në këtë fazë të LDK-së, në të cilën jam njëri nga pjesëmarrësit e Kuvendit të parë themelues të saj dhe nga njerëzit që kanë bërë një përpjekje, që vërtet të kontribuoj. Është shumë e natyrshme që në një parti me një numër kaq të madh dhe një strukturë kaq të madhe të anëtarësisë së saj të mund të ketë lëvizje, të cilat pretendojnë që me ndërrimet që vijnë të bëhet një zgjedhje fatlume e përgjithshme. Mund të jetë pjesë e ambicieve personale të njerëzve, që është e lejueshme në demokraci. Secili mund të shpallë kandidaturën dhe nuk është ndonjë problem i madh. Me rëndësi të veçantë është që ky proces të shkojë në një rrjedhë demokratike të mirë. Mendoj se LDK-ja do të analizojë mirë situatën e përgjithshme dhe në pajtim me statutin e saj do të marrë vendim për hapjen e zgjedhjeve, të cilat natyrisht duhet të jenë të mbështetura në projektin e vet themelor brenda asaj që ajo dëshiron thjesht të jetë kontribuuesi kryesor për realizimin e pavarësisë së Kosovës, ndërtimin e shtetit të Kosovës dhe funksionalizimin e tij të plotë, në këtë kuptim, thjesht, edhe të vënies së elitës së saj në shërbim të këtij qëllimi apo të këtij funksioni. Fazat që vijnë LDK-ja duhet t’i analizojë shumë mirë, të hapë këtë proces me korrektësinë më të madhe dhe natyrisht me këtë korrektësi po ashtu të ketë në vizion mbajtjen e koherencës së anëtarësisë së saj. Mund të ketë njerëz që kanë filluar fushatën ende pa u hapur ajo, dhe kjo mund të cilësohet si e tillë kur është fjala për një nga anëtarët e LDK-së, por unë nuk e shoh këtë si ndonjë problem të veçantë.

“Bota sot”: Kosova aspiron mëvetësinë, por nuk i ka shenjat dalluese shtetërore: flamurin, himnin, stemën… Janë duke menduar institucionet për to, aq më tepër kur presidenti Rugova pati dalë me propozime konkrete ( Flamuri i Dardanisë, himni “Kur ka ra kushtrimi n’Kosovë…)?

Presidenti Sejdiu:
Ne do të hyjmë në fazën e emancipimit nacional, apo shtetërorë në këtë kuptim, në kuptimin e shtetit, jo nacional në kuptimin e kombit, sepse jemi nacion dhe në trendë të zhvillimit unik, por në krijimin e shtetit të Kosovës dhe sigurisht se para nesh do të paraqiten kërkesa të drejtpërdrejta edhe nga bashkësia ndërkombëtare, që ne të paraqitemi me shenjat tona dalluese.
Ajo që në opinion ende nuk arrihet të sqarohet si duhet është se cili është simboli i kuptimit të prezantimit të shqiptarëve, ta zëmë flamur historik, sikur është ai i shqiponjës dykrerëshe, i cili mbahet edhe në Kosovë, edhe në Shqipëri, edhe në Maqedoni…, dhe cili do të jetë flamuri shtetëror i Kosovës.
Në këtë drejtim duhet bërë dallim të natyrshëm. Propozimet janë dhënë, por nuk kanë shkuar në procedurë të udhëhequr paraprake as rreth Flamurit të Dardanisë, që e shihni se është edhe në zyrën time, dhe as të himnit në modalitetin e tij “Kur ka ra kushtrimi n’Kosovë”. Ato, si të tilla, sigurisht se do të vijnë në faza që do të procedohen si propozime, natyrisht mund të ketë edhe propozime të tjera. Është shumë me rëndësi verdikti i deputetëve, ose nëse ka edhe iniciativë që të shkohet në një shtrirje më të gjerë dhe të jetë ai mbizotërues dhe determinues i asaj se çfarë do të ketë Kosova në të ardhmen.

“Bota sot”: Z. President, tani një pyetje që mbase s’është politike: Kosova është ndër vendet më të varfra të Evropës, ndërsa papunësia rrok shifra tepër të larta. A ka shpresë se kjo gjendje e rëndë do të tejkalohet disi?

Presidenti Sejdiu:
Unë mund të them se edhe kjo pyetje është politike. Thjesht është në boshtin e politikës, pikërisht se qëndrueshmëria e një shteti nuk është vetëm në pjesën e vullnetit të tij për të qenë i lirë dhe për të kapërcyer faza të ceremonive dhe të ngjashme, por është thjesht në krijimin e strukturës së tij të qëndrueshme ekonomike për të vazhduar jetën si shtet. Kosova është në këtë fazë të pas shkatërrimeve të mëdha. Mirëpo, ju e dini se nuk është vetëm koha e luftës apo periudha e saj që ka bërë shkatërrime të potencialeve ekonomike në Kosovë, por është një periudhë e mëhershme, posaçërisht nga viti ’89 e këndej. Edhe në fazën e mëhershme, ndoshta ka pasur ndonjë intencë të shmangies graduale të Kosovës nga investimet dhe shumëçka të ngjashme, por në këtë periudhë ka qenë një veprim sistematik i procesit të shkatërrimit të bushtit të saj, të potencialeve të mëdha dhe të strukturave të tjera. Për ne është shumë me rëndësi që Kosova të kapërcejë dy-tre momente të rëndësishme që janë të nevojshme për zhvillimin e saj në kuadrin ekonomik dhe qëndrueshmërinë e saj si shtet. Së pari, të bëjë transformimin e plotë të strukturës së saj ekonomike, e asaj që ekziston dhe asaj që natyrisht do të ndërtohet mbi parimet e reja. E dini tipin e një strukture ekonomike të modelit të vendeve të Lindjes, që kanë pasur edhe vendet tjera. Së dyti, duhet të krijojë, dhe mendoj se është në rrugë e sipër, një strategji të veçantë të zhvillimit, për cilat degë dhe në çfarë periudhe kohore, në atë që e quajmë plan afatshkurtër, afatmesëm dhe të gjatë të zhvillimit. Dhe së treti, posaçërisht në këtë kontekst, të bëjmë një analizë të fuqishme të potencialeve tona. Ju e dini se Kosova ka një potencial të theksuar njerëzor. Një popullsi aktive që është diku nën moshën 30-vjeçare, është diku rreth 60 për qind e popullsisë, pra është mosha më aktive që mund të ketë një vend, ndërsa në anën tjetër, kemi një shtrirje të fuqishme të baseneve minerale që i ka Kosova dhe si të tilla ato duhet të shfrytëzohen. Është vështirë që në “Trepçë”, horizontet e së cilës i ka kapluar uji, apo një minierë që ka probleme të shumta të tanishme, miniera e linjitit, që është më e pasura në Evropë, si dhe në basenet e tjera, përnjëherë të ringjallen. Ndaj, është shumë me rëndësi që të krijojmë ofertën tonë joshëse edhe për investimet e jashtme. Se a do të shkohet me privatizim të këtij procesi apo do të mbesin pasuri të interesit vital apo shtetëror, kjo është diçka tjetër. “Ferronikeli”, ta zëmë, është privatizuar dhe privatizimi duhet të fillojë edhe në sfera të tjera.
Njerëzit pa pasur garanci të fuqishme nuk investojnë. Unë kam thënë shpeshherë se diaspora shqiptare mund të rrezikojë dhe të sakrifikojë prej vullnetit të mirë që të sjellë para në Kosovë, mirëpo kur është çështja e investimit nga ata që dëshirojnë të kenë shumëfishin e atij profiti për vetveten, kjo është diçka tjetër. Për këtë arsye, ne duhet të japim garanci të fuqishme. Ato në këtë bazë të parë të korpusit legjislativ që ka bërë Kosova janë bërë, por është një gjë e rëndësishme se vetë procesi i pavarësimit të Kosovës është kryesori. Unë me pietet kujtoj një thënie të mikut tonë të madh Tom Lantosh, kongresist amerikan, i cili thotë, ta zëmë, se pa zhvillim ekonomik nuk ka demokraci, as zhvillim ekonomik. Pra, edhe njëra, edhe tjetra janë të kushtëzuara reciprokisht, sepse hapja e perspektivave bëhet pikërisht nga statusi i shtetit; ti ke të drejtën e aksesit në Bankën Ndërkombëtare, në Fondin Monetar Ndërkombëtar, ke të drejtën e operimit sikur të gjitha sistemet e tjera bankare financiare dhe shumëçka tjetër. Njerëzve u duhet siguri e brendshme, garanci, kreditime, që është krejt normale, dhe me to të ecet më tej. Pastaj, e kemi atë rrafshin e ekonomisë agrare. Kosova ka një terren të përshtatshëm, sepse nuk është larg kushteve që ka Maqedonia e Shqipëria dhe ne importojmë mallra nga këto mjedise, kur kemi tokë të pëlleshme dhe të begatshme.

“Bota sot”: Vite me radhë Ju keni qenë me studentë në amfiteatrot e Fakultetit Juridik të UP-së. A ju mungon ai ambient?

Presidenti Sejdiu:
Po. Më mungon dhe është njëra prej mungesave të mëdha që ndiej absolutisht. Është periudhë e gjatë që gjendem me ta dhe mund të them se është meritë e tyre që më kanë mbajtur në këtë vullnet pune dhe koherence me moshën e tyre dhe përditshmërinë që e kemi pasur.
Nga ky pozicion është vështirë që të mbaj atë kontakt që kam pasur më parë dhe të jem një herë në javë në mesin e tyre. Por është shumë me rëndësi që, megjithatë, unë mendoj se do të kthehem një ditë prapë në profesionin tim bazë. Nuk kam ndonjë pretencë të posaçme apo ekskluzive që të bëjë një shkëputje totale nga ajo jetë, e cila është shekulli im i punës.

“Bota sot”: Cili është mesazhi Juaj përmbyllës i kësaj bisede?

Presidenti Sejdiu:
Jemi në një mision të përbashkët dhe me ju si një fuqi e shtatë, që e quajnë gjithmonë me të drejtë dhe me gazetën tuaj natyrisht, po edh me mjetet e tjera të komunikimit publik masiv. Gjendemi në një fazë jashtëzakonisht kulminante, por edhe të ndjeshme, kur Kosovës i duhen argatë nga të gjitha anët, pra njerëz të mirë që mund t’u japin një shtytje pozitive proceseve. Aq më tepër, në këtë kuadër, them që mediet kanë një rol të veçantë në plasimin e asaj që është pjesë e punës së përditshme dhe një qasje që mund të ketë ndihmesën për ndërtimin e vizionit tuaj si gazetë për proceset e ardhshme, nxitje dhe shumëçka që mund të ketë në shkrimet analitike dhe të zhanreve të tjera që i çmojmë.